Kreidler ketting en tandwielen: slijtage, spanning en overbrenging
Gepubliceerd op 7 oktober 2026 · 2 min leestijd
De ketting is het goedkoopste onderdeel van je aandrijving en tegelijk het onderdeel dat de rest sloopt als je hem verwaarloost. Een uitgerekte ketting vreet je tandwielen op; nieuwe tandwielen op een oude ketting houden het geen seizoen vol.
Wanneer is een ketting versleten
Twee eenvoudige controles:
De optiltest. Pak op het achterste tandwiel een schakel beet en trek hem naar achteren. Komt hij zover dat je de tand half ziet, dan is de ketting op.
De rekmeting. Meet over tien schakels en vergelijk met de nominale lengte. Meer dan twee procent rek betekent vervangen.
Kijk ook naar de ketting zelf: stroeve of vastzittende schakels krijg je er met smeren niet meer in; die veroorzaken de typische schokkerige aandrijving.
Tandwielen beoordelen
Tanden horen symmetrisch te zijn. Zijn ze aan één kant hol gesleten en lijken ze op haaienvinnen, dan is het tandwiel op. Vervang voor- en achtertandwiel altijd samen met de ketting — een nieuw onderdeel op versleten tegendelen slijt in recordtempo.
De juiste spanning
Een Kreidler-ketting hoort ongeveer een tot twee centimeter speling te hebben, gemeten in het midden van het bovenste deel.
Belangrijk: meet met de brommer belast zoals bij rijden, want de speling verandert als de achtervork invert. Te strak is schadelijker dan te los: een strakke ketting trekt aan je uitgaande as en sloopt het lager.
Spannen
De kettingspanners zitten aan weerszijden van de achteras. Draai de asmoer los, verstel beide spanners gelijkmatig en controleer daarna of het wiel recht staat. De streepjes op de spanners zijn een hulpmiddel, geen garantie — meet de afstand van as tot swingarm aan beide kanten.
Smeren
Een schone, gesmeerde ketting gaat twee keer zo lang mee. Maak hem schoon met een borstel en petroleum, laat hem drogen en breng daarna kettingsmeer aan op de binnenkant van de ketting, zodat de middelpuntvliedende kracht het naar buiten werkt.
Overbrenging aanpassen
Het aantal tanden bepaalt je karakter:
- Minder tanden achter (of meer voor): hogere eindsnelheid, tragere acceleratie, zwaarder voor de motor bergop.
- Meer tanden achter: vlotter optrekken, lagere topsnelheid, hoger toerental bij kruissnelheid.
Een verschil van twee tanden merk je duidelijk. Houd er rekening mee dat je kettinglengte kan veranderen en dat de wettelijke constructiesnelheid gerespecteerd moet blijven.
Wat je nodig hebt
Bij vervanging: ketting met het juiste aantal schakels en de juiste steek, voortandwiel, achtertandwiel en meestal een nieuwe borgplaat voor het voortandwiel. Welke steek jouw model heeft, zoek je op in het onderdelenboek.
Onderdelen bij dit artikel
- KREIDLER Beugel voor indirecte overbrenging RVS 15.50.09 - €5.00
- YAMAHA/KREIDLER Ketting 1/2 x 1/4 122 schakels 420 BROMFIETS UNIVERSEEL - €11.00
- KREIDLER Achtertandwiel 36T 1/2x1/4 5V - 5 versnellingen tandwiel achter 67.94.05 36 tanden - €14.00
- KREIDLER Achtertandwiel 36TND 1/2x3/16 TANDWIEL ACHTER 36 tands - €11.00
- WIPPERMANN PUCH MAXI KREIDLER Ketting verbindingsschakel 1/2 x 1/4 TOMOS - €2.00
- KREIDLER Achtertandwiel 40T 1/4 tandwiel kettingwiel achter 67.97.08e - €19.00